Το έργο του Άγγλου θεατρικού συγγραφέα Άντριου Κίτλεϋ (Andrew Keatley) με τίτλο “Αλιγάτορες” (Alligators) σκηνοθετεί στο Θέατρο Γκλόρια ο Γιάννης Λασπιάς. Γραμμένο το 2016, παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στη σκηνή Hampstead Downstairs του Λονδίνου και ανεβαίνει για πρώτη φορά στην Ελλάδα.
Ο Ντάνιελ είναι ένας επιτυχημένος καθηγητής ιστορίας που ζει μια αρκετά ευτυχισμένη ζωή με τη γυναίκα του και τη μικρή τους κόρη, μέχρι που ξαφνικά ένα γεγονός έρχεται να ταράξει τη γαλήνη και την καθαρότητα των οικογενειακών του στιγμών. Μια καταγγελία από μια μαθήτριά του για κάτι που έχει συμβεί στο παρελθόν αντιμετωπίζεται από τον ίδιο και τη σύζυγό του με μία σχετική ελαφρότητα στην αρχή και με τη σιγουριά ότι θα ξεπεραστεί εύκολα. Τα πράγματα σοβαρεύουν όταν γίνεται σαφές ότι η καταγγελία αφορά σεξουαλική παρενόχληση σε ανήλικη μαθήτρια, ενώ λαμβάνει συνεχώς μεγαλύτερες διαστάσεις όσο οι λεπτομέρειες του περιστατικού αποκαλύπτονται. Η ανάγκη να προσλάβει δικηγόρο φέρνει στη ζωή όλων τη Ρέιτσελ, η οποία συνειδητοποιώντας τους μεγάλους κινδύνους της καταγγελίας για τον Ντάνιελ, προσπαθεί να μάθει την πλήρη αλήθεια και να προετοιμάσει μια όσο το δυνατόν αποτελεσματικότερη υπερασπιστική γραμμή. Το γεγονός παίρνει έκταση, οι οικογενειακές ισορροπίες ανατρέπονται, κρυμμένα μυστικά και αλήθειες αναδύονται στο φως, ενώ η εμπλοκή του Τύπου προσδίδει μια δημοσιότητα που καταντά σχεδόν ανεξέλεγκτη. Υπάρχει επιστροφή από ένα λάθος που μπορεί να φέρει την καταστροφή; Μπορεί να υπάρξει μια εκ νέου ανατροπή που να επαναφέρει τις ισορροπίες; Πόσο αδηφάγος μπορεί να γίνει ο κοινωνικός περίγυρος; Τη μετάφραση έχει κάνει ο σκηνοθέτης και καταφέρνει να αποδώσει με σαφήνεια και καθαρότητα τα νοήματα του κειμένου, τις ψυχολογικές μεταπτώσεις των ηρώων του, αλλά και την επιθετικότητα του κοινωνικού περίγυρου.
Ο Γιάννης Λασπιάς σκηνοθετεί την παράσταση χτίζοντας προσεκτικά τους χαρακτήρες των ηρώων του και αναδεικνύοντας τους προβληματισμούς του κειμένου και το πόσο σημαντικοί παραμένουν αυτοί στο σήμερα. Οι λεπτομέρειες των γεγονότων και οι σκοτεινές τους πτυχές αποκαλύπτονται στη ροή του έργου έξυπνα και με την απαραίτητη φειδώ, ώστε να δικαιολογήσουν σε μεγάλο βαθμό την αλλαγή κλίματος στις ισορροπίες της οικογένειας και τις έντονες ψυχολογικές μεταπτώσεις των πρωταγωνιστών. Η αλήθεια αποδεικνύεται αιχμηρή και συχνά αδυσώπητη, παρουσιάζοντας σχεδόν ανυπέρβλητες δυσκολίες στο χειρισμό της. Η κατάδυση στις βαθύτερες πτυχές της ανθρώπινης ψυχοσύνθεσης είναι επίπονη και συχνά εξαιρετικά τραυματική. Ο ρυθμός παραμένει γρήγορος, αν και σε κάποιες λίγες στιγμές ο λόγος πλάτειασε. Η σκηνοθετική προσέγγιση δεν παίρνει θέση, ούτε δίνει απαντήσεις στα ερωτήματα που απευθύνει το έργο στο θεατή, προτιμώντας να τα αφήσει ελεύθερα να τα επεξεργαστεί με τον τρόπο που ο καθένας μας θεωρεί καλύτερο και να τα αφομοιώσει στον δικό του ψυχισμό. Οι ψυχολογικές εντάσεις είναι κλιμακούμενες και ακολουθούν τη ροή του λόγου και των αποκαλύψεων.
Ο Γεράσιμος Γεννατάς στο ρόλο του Ντάνιελ καταφέρνει να αποτυπώσει με ευκρίνεια και μέτρο όλη την ψυχολογική διαδρομή του ήρωά του από την επιμελώς τακτοποιημένη και ευτυχισμένη του ζωή στην απειλή της εκκωφαντικής πτώσης και του απόλυτου ναδίρ. Η εκφορά του λόγου του, οι κινήσεις του, οι εκφράσεις και η στάση του σώματός του γίνονται οι αψευδείς μάρτυρες των βαθέων τραυμάτων που υφίσταται το σχεδόν τέλειο αρχικό του προφίλ. Η Φαίη Ξυλά ερμηνεύει τη Σάλι, τη σύζυγο του Ντάνιελ, η οποία υφίσταται κλονισμούς των πιστεύω και των δεδομένων της, παράλληλους με τις αλήθειες που αποκαλύπτονται μπροστά της. Παρά μια μικρή αρχική σκηνική αμηχανία, επανακτά γρήγορα τον έλεγχο των εκφραστικών της μέσων και δημιουργεί μια πειστική γυναικεία φιγούρα που βλέπει τον κόσμο της να καταρρέει, μέσα από την κλιμακούμενη αμφισβήτηση των ως τώρα δεδομένων της και την πίεση της αλήθειας. Η Αθηνά Χατζηαθανασίου υποδύεται τη Ρέιτσελ, τη δικηγόρο που εισβάλει αναπόφευκτα στο οικογενειακό περιβάλλον και διαταράσσει τις ισορροπίες του. Διατηρεί την αυτοκυριαρχία που χρειάζεται και καταφέρνει με την ήρεμη δυναμική της να επιβάλει τη γραμμή της και να πείσει για την επάρκειά της. Η Σάντυ Χατζηϊωάννου παίζοντας την Άλις, την κόρη της οικογένειας, δίνει ανάγλυφα την τραυματική οπτική ενός 9χρονου κοριτσιού ως προς τα τεκταινόμενα και ιχνογραφεί με σαφήνεια τις πληγές μιας ευαίσθητης παιδικής ψυχής. Η Παναγιώτα Χαϊδεμένου στο μικρό ρόλο της κοινωνικής λειτουργού είναι συνεπής και ακριβής στις απαιτήσεις της ηρωίδας της. Η μουσικός και τραγουδίστρια Ειρήνη Τηνιακού με το ηχητικό της τοπίο ακολουθεί τις κορυφώσεις των εντάσεων του λόγου.
Το σκηνικό χώρο διαμόρφωσε η Αρετή Μουστάκα και τον εκμεταλλεύθηκε εξαιρετικά δημιουργώντας διαφορετικά επίπεδα τόσο καθ’ ύψος, όσο και στο βάθος του διαθέσιμου χώρου. Τα κοστούμια της Βασιλικής Σύρμα έντυσαν αντιπροσωπευτικά τους χαρακτήρες του έργου, χωρίς ίχνος υπερβολής και σε γήινα χρώματα. Το συγκρότημα Incirinna έγραψε ένα πανέμορφο τραγούδι αποκλειστικά για την παράσταση, ενώ η κίνηση της Άλκηστης Πολυχρόνη δένει αρμονικά με το λόγο. Οι φωτισμοί του Βαγγέλη Μούντριχα και της Σεμίνας Παπαλεξανδροπούλου εστιάζουν σωστά στα πρόσωπα των πρωταγωνιστών και φωτίζουν με επάρκεια τις ψυχολογικές μεταπτώσεις της πλοκής.
Συμπερασματικά, στο Θέατρο Γκλόρια παρακολούθησα μια παράσταση ενός άπαιχτου στη χώρα μας έργου με πολύ επίκαιρη θεματολογία. Η σκηνοθετική οπτική ανέδειξε τα ερωτήματα που προβάλλει το έργο με σαφήνεια και συνέπεια, αφήνοντας χώρο στο θεατή για δημιουργικό προβληματισμό, ενώ οι ερμηνείες ανέδειξαν τις λεπτές ψυχολογικές ισορροπίες και ιδιαιτερότητες των χαρακτήρων. Από τις πολύ καλές θεατρικές προτάσεις του μεταπασχαλινού θεατρικού καμβά της πρωτεύουσας.
