Τώρα που φτάνουμε στην ολοκλήρωση του 2025 και έρχονται τα Χριστούγεννα, πολλοί από μας κάνουμε τον ετήσιο απολογισμό. Όχι, δεν μιλάω για λογιστικά. Όπως λέει και ο John Lennon: «So this is Christmas, And what have you done?».
Σκεφτόμαστε τι πετύχαμε, τι συνέβη, αν ήταν «καλή» χρονιά ή όχι. Πολλοί θα πουν φράσεις όπως «Κάθε πέρσι και καλύτερα» ή «Το ’26 θα είναι η χρονιά μου» και θα βάλουν στόχους για το νέο έτος. Θα κάνουμε λίστες με new year’s resolutions και ούτω καθεξής.
Θα ήθελα, λοιπόν, να ξεκινήσω μια συζήτηση για αυτή μας τη συνήθεια.
Στη ζωή δεν υπάρχει μαύρο ή άσπρο. Σπάνια συμβαίνει κάτι τέτοιο. Η ζωή συνήθως είναι γκρι. Ίσως για μένα να είναι άλλη απόχρωση του γκρι από κάποιου άλλου ανθρώπου, αλλά και πάλι είναι γκρι.
Κάποιοι θα βιαστούν να το απορρίψουν. Άλλοι μπορεί να το δεχτούν, αλλά θα σημειώσουν πως το γκρι δεν είναι ωραίο χρώμα. Διαφωνώ! Και για σας που επιμένετε, θα φέρω στο τραπέζι τον Τομ Ρόμπινς, ο οποίος έχει πει το εξής: «Μπορείς να αλλάξεις την πραγματικότητα αλλάζοντας τον τρόπο που την αντιλαμβάνεσαι».
Αν κοιτάξουμε πίσω στη χρονιά που πέρασε, θα βρούμε και λευκά και μαύρα κομμάτια. Θα θυμηθούμε θετικές, αρνητικές και αδιάφορες στιγμές. Αυτό είναι σίγουρο! Και για μένα, μια «καλή χρονιά» είναι αυτό ακριβώς. Μια χρονιά που τα είχε όλα. Μια χρονιά που σε αφήνει με πολλές αναμνήσεις, όλων των χρωμάτων. Μια χρονιά που μπορείς να πεις ότι την έζησες. Ναι! Αυτή είναι μια καλή χρονιά.
Εδώ ίσως ακουστούν φωνές που θα πουν πως «δεν πέτυχα εκείνον τον στόχο», «δεν πήρα εκείνη τη δουλειά», «δεν τελείωσα τη σχολή φέτος» και άλλα τέτοια. Αμφιβάλλω, όμως, αν η φράση «δεν πέτυχα τίποτα φέτος» που θα πουν κάποιοι ευσταθεί. Μη με παρεξηγήσετε. Δεν αγνοώ την αποτυχία. Και αυτή μέσα στο παιχνίδι είναι. Αλλά πώς ορίζουμε την αποτυχία; Πώς ορίζουμε άραγε την ίδια την επιτυχία; Μήπως εκεί είναι το κλειδί;
Η επιτυχία, όπως και η ευτυχία, μπορούν να υπάρξουν στη ζωή μας, αρκεί να επαναπροσδιορίσουμε τα κριτήριά μας. Όλοι έχουμε πετύχει κάτι αυτή τη χρονιά. Ίσως να μην καταφέραμε να φτάσουμε στον τελικό μας στόχο, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν πετύχαμε τίποτα. Ίσως απλώς να σημαίνει ότι δεν καταφέραμε να βάλουμε τον σωστό χρόνο επίτευξης για τον στόχο μας στην εξίσωση.
Μου αρέσει να φαντάζομαι τους στόχους σαν την ανάβαση στην κορυφή ενός βουνού. Από την αφετηρία μας ως την κορυφή η διαδρομή είναι μεγάλη. Για να καταφέρουμε να ανέβουμε ως εκεί, πρέπει να περάσουμε από πολλά σημεία, να ξαποστάσουμε σε άλλα και στο τέλος να φτάσουμε στον προορισμό μας. Αυτή τη στιγμή, ίσως να μην έχουμε φτάσει στην επιθυμητή κορυφή, αλλά δεν έχουμε μείνει και στην αφετηρία μας. Αν γυρίσουμε πίσω, θα δούμε πως έχουμε διανύσει κάμποσο. Έχουμε μαζέψει θησαυρούς από το μονοπάτι μας. Χρήσιμους θησαυρούς για να ανέβουμε το βουνό. Και έχουμε ακόμα μπόλικους να μαζέψουμε στην πορεία μας. Έτσι είναι και οι στόχοι.
Πριν τον μεγάλο, εντυπωσιακό, βαρύγδουπο στόχο, υπάρχουν άλλοι μικρότεροι που πετυχαίνουμε καθημερινά και ούτε που το αναγνωρίζουμε στον εαυτό μας. Ίσως, λοιπόν, ένας καλός στόχος για φέτος να ήταν να βάλουμε πιο ρεαλιστικούς στόχους. Ή, ακόμα καλύτερα, να αναγνωρίζουμε τις μικρές μας νίκες. Και ίσως έτσι να φτάνουμε τη χαρά πιο συχνά. Ίσως…
Ζούμε σε μία πραγματικότητα, μία κοινωνία, που σε μεγάλο βαθμό η «ευτυχία» συνδέεται με την επιτυχία. Λέμε πως είμαστε ευχαριστημένοι με τη ζωή μας ή χαρούμενοι ή ευτυχισμένοι, αν έχουμε καταφέρει να έχουμε εκείνο το αμάξι που θέλαμε, ή πετύχαμε να πάρουμε τη δουλειά που βάλαμε στο μάτι, ή νικήσαμε σε εκείνον τον διαγωνισμό κ.λπ. Όλα αυτά είναι σημαντικά επιτεύγματα, δεν αντιλέγω. Όμως θα ήθελα να σημειώσω ένα-δύο σημεία.
Η ευτυχία δεν είναι μόνιμη κατάσταση, ούτε μια κορυφή που κατακτάμε και τελείωσε. Όχι. Η ευτυχία δεν υπάρχει με αυτή την έννοια. Είναι στιγμές, είναι περίοδοι που νιώθουμε καλά με τη ζωή μας, με τον τρόπο που την έχουμε φτιάξει. Δεν σημαίνει ότι θα είμαστε πάντα ευχαριστημένοι. Οι ανάγκες και τα θέλω αλλάζουν. Ούτε σημαίνει ότι δεν θα υπάρχει λύπη στη χαρά μας, όσο είμαστε «ευτυχισμένοι». Και αυτό είναι απόλυτα φυσιολογικό.
Με δεδομένο τον ορισμό αυτό, έρχομαι στο δεύτερο σημείο. Πώς ορίζουμε την ευτυχία; Νομίζω πως από εκεί εξαρτώνται όλα (αν όχι όλα, τα περισσότερα). Έχουμε μάθει να την ορίζουμε με βάση τα επιτεύγματά μας. Ίσως, όμως, να ήταν πιο θεμιτό να αλλάξουμε το κριτήριο.
Για παράδειγμα, προσωπικά ορίζω την επιτυχία μου στη ζωή βάσει του αν είμαι «ευτυχισμένη», χαρούμενη. Και αυτή η ευτυχία εξαρτάται στο μεγαλύτερο ποσοστό από τις ανθρώπινες σχέσεις. Αν έχω στη ζωή μου ανθρώπους να αγαπώ πραγματικά και να με αγαπούν για αυτό που είμαι. Τα άλλα επιτεύγματα (επαγγελματικά, κ.λπ.), εννοείται, είναι στην εξίσωση, αλλά έρχονται δεύτερα.
Δεν λέω πως έχω βρει το μυστικό ή ότι είναι το σωστό αυτό που κάνω εγώ. Σπάνια υπάρχει σωστό και λάθος. Αυτό που θέλω να πω, όμως, είναι πως ο καθένας έχει κάτι που του ταιριάζει καλύτερα. Και ίσως πρέπει ο φετινός στόχος, για το 2026, να είναι να βρούμε αυτό το κριτήριο που μας ταιριάζει καλύτερα και βάσει αυτού να ψάξουμε για το χαμόγελό μας.
Εσείς τι λέτε;
