Ήρθε η ώρα να μιλήσουμε για την ανθισμένη Καλλιθέα. Μια Καλλιθέα που αλλάζει, που άλλοτε αγκαλιάζει κι άλλοτε στριμώχνει, που εξελίσσεται, αλλά είναι ακόμα συνδεδεμένη με την ιστορία της. Την περπατάμε νοητά από τον ιππόδρομο (που δεν υπάρχει πια) ως τον Ιλισό, τον απόντα ποταμό, κι από την Ποσειδώνος ως τη Λαγουμιτζή. Από τα ταβερνάκια στις Τζιτζιφιές, μέχρι το «Ελ Πάσο» και τον Έσπερο και τα Πέτρινα της Χαροκόπου, από το 1879 με τους μόλις 139 κατοίκους της, μέχρι το 2026 που τη βρίσκει να σφύζει από ζωή.
Αυτή τη φορά κοιτάμε προς το Νότο. Κάνουμε χάζι τις διαφορετικές γειτονιές, τα μαγαζιά και τους ανθρώπους. Καταγράφουμε αντιφάσεις, ρυθμούς και αντοχές, από το ρεμπέτικο παρελθόν μέχρι το σύγχρονο, πολυπολιτισμικό παρόν. Πώς μας ήρθε η ιδέα για αυτό το αφιέρωμα; Θα φταίει μάλλον που… «Η Καλλιθέα ανθίζει απ’ τη Θησέως ως τη Συγγρού», όπως λέει κι ο Φοίβος Δεληβοριάς στο «Κ-13» του.
Η Καλλιθέα είχε κάποτε την καλύτερη θέα στην Ακρόπολη και τον Λυκαβηττό (εξού και το όνομα).
Καθόλου τυχαία
Γιατί η Καλλιθέα έχει τα πάντα: Ρεμπέτικο παρελθόν και μοντέρνο παρόν, καφενεία και ψαροταβέρνες, ιστορικούς κινηματογράφους, θαλασσινό αέρα, προσφυγικά σπιτάκια, τις φασαριόζικες πλατείες Δαβάκη και Κύπρου, multi culti κουζίνα, πολλούς φοιτητές και πολλή ιστορία. Ας γνωρίσουμε έναν τόπο που επιμένει στον κατάδικό του ρυθμό, έναν τόπο με πολλά πρόσωπα και πολλά κρυφά σημεία, που μόνο τα δικά του παιδιά γνωρίζουν… Κι εμείς –καθόλου τυχαία– είμαστε δικά του παιδιά!
Με άλλα μάτια…
Το Μουσείο Αφής δημιουργήθηκε το 1984 και είναι από τα ελάχιστα στο είδος του στον κόσμο. Ιδρύθηκε από τον Φάρο Τυφλών Ελλάδος και όλα τα εκθέματά του σε αντίθεση με όσα μουσεία ξέρουμε… αγγίζονται. Αντίγραφα αγαλμάτων και διάφορα ανάγλυφα έχουν φτιαχτεί έτσι ώστε να «διαβάζονται» με τα χέρια. Δίπλα, ο Φάρος Τυφλών, λειτουργεί ως χώρος κοινωνικοποίησης, εκπαίδευσης και υποστήριξης. Μαθήματα, δραστηριότητες, πολιτιστικές δράσεις, Ειδικό Εκτυπωτικό Τμήμα Braille, όλα με στόχο την αυτονομία των ατόμων με διαταραχή ή απώλεια όρασης. Σε μια πόλη που βασίζεται σχεδόν εμμονικά στην εικόνα, υπάρχουν και τέτοια μέρη που «βλέπουν» αλλιώς. Αληθινά όμορφο!
Σινεμά από πείσμα
Όταν έκλεισε το τελευταίο χειμερινό σινεμά της Καλλιθέας το 2024, οι κάτοικοι δεν το αποδέχτηκαν άπραγοι. Η «Λέσχη Κινηματογράφου και Πολιτισμού Καλλιθέας» γεννήθηκε από το πείσμα να μην χαθεί ο κινηματογράφος από μια περιοχή που κάποτε φιλοξενούσε δεκάδες αίθουσες προβολής και ήταν αναπόσπαστο στοιχείο της ταυτότητάς της. Από το 2024 που ιδρύθηκε, η Λέσχη με τη στήριξη του Δήμου φέρνει στο κοινό ταινίες σημαντικών Ελλήνων δημιουργών. Μάλιστα, οι σκηνοθέτες είναι παρόντες στις προβολές και ακολουθεί συζήτηση με το κοινό στην κατάμεστη αίθουσα του Δημοτικού Θεάτρου Καλλιθέας, όπου φιλοξενούνται οι χειμερινές προβολές. Παράλληλα, η Λέσχη διοργανώνει παρουσιάσεις βιβλίων, εκθέσεις φωτογραφίας και άλλα πολιτιστικά δρώμενα, προσφέροντας στην Καλλιθέα ένα ζωντανό και ανοιχτό σε όλους πεδίο συνάντησης.
Πέτρινα μικρά μπαλκόνια
Μέσα στο αστικό χάος, τα πέτρινα της Χαροκόπου, δείγματα μιας άλλης εποχής, μιας αρχιτεκτονικής που επέζησε της άναρχης δόμησης της Καλλιθέας, στέκουν ακόμα, καλαίσθητα και ήρεμα. Όχι όλα βέβαια. Κάποτε ήταν 50 οι πέτρινες αυτές διώροφες οικίες, βασισμένες σε σχέδια του γνωστού αρχιτέκτονα Τσιλερ (Ernst Ziller). Τώρα έχουν μείνει ελάχιστες –θα τις βρείτε στην οδό Ρήγα Φεραίου– όμως και πάλι, είναι όμορφες, με τα μικρά μπαλκόνια τους, να μας θυμίζουν εποχές που η Καλλιθέα ήταν μια ήσυχη γειτονιά.
Η Καλλιθέα έχει ως έμβλημα τον Θησέα γιατί –σύμφωνα με τη μυθολογία– όταν επέστρεψε από την Κρήτη, όπου είχε εξοντώσει τον Μινώταυρο, αποβιβάστηκε στις ακτές της Καλλιθέας.
Καλλιθεώτες του σήμερα
Κωνσταντίνος Δαλαμάγκας, 40
Είμαι έφηβος. Στη Σκρα. Δίπλα στο σχολείο το υπόγειο τυπογραφείο του ΕΑΜ. Περνάω την Δημοσθένους. Λίγο πιο κάτω έδωσα το πρώτο μου φιλί. Οι πρώτοι μου έρωτες. Επιλέγω να μπω στην Ανδρομάχης κι από εκεί στη Σκοπευτηρίου. Η παλιά μου γειτονιά. Σημείο συνάντησης. Θησέως, 10ο Γυμνάσιο, οι φυλακές του Μπελογιάννη. Στο σχόλασμα στον Άγιο Νικόλαο. Σιβιτανίδου. Καφές στην πλατεία Κύπρου. Βόλτα στο ποτάμι. Ο ιππόδρομος. Επιστρέφω. Είμαι πια λίγο πριν τα τριάντα. Ο ιππόδρομος έγινε λυρική. Βόλτα στο ποτάμι. Μεθυσμένος. Από τα Πετράλωνα μέχρι τις Τζιτζιφιές. Περπατάω όλη τη Θησέως. Παίζω μπάσκετ στα Περόνια. Περνάω από το λύκειό μου. Οι εκτελεσμένοι του μπλόκου. Το σπίτι της Μπιζανίου. Το σπίτι της Λασκαρίδου. Πάρτι στο Ελ Πάσο. Τρανς γυναίκες μου χαμογελάνε. Η Καλλιθέα. Των αγώνων. Των μεταναστών. Των τεχνών. Της κρίσης. Της αλητείας. Η πόλη μου.
Ρούλη Μπουραντά, 33
Έχουν αλλάξει πολλά από το 2012 που ήρθα στην Καλλιθέα. Νέες πολυκατοικίες πετάγονται κάθε μέρα σαν παππούδες στη Θησέως και κάνουμε αγώνα για μια θέση πάρκινγκ, αλλά για κάποια που μισεί την Αθήνα, δεν ξέρω αν θα μπορούσα να αντέξω τόσα χρόνια κάπου αλλού. Η Καλλιθέα παραμένει με νύχια και με δόντια ένα μεγάλο χωριό. Ανάμεσα στο κέντρο και τη θάλασσα, με όπλο της το Σταύρος Νιάρχος και το ποτάμι, που είναι ψιλοάδειο οκ, αλλά σε αναζωογονεί, η Καλλιθέα είναι η αγαπημένη μου περιοχή με πολλά κρυφά διαμαντάκια για βόλτα ή καφέ και μαγαζάκια που κρατάνε αυτό το αίσθημα της γειτονιάς.
Μάνος Κ., 21
Ζω εδώ από επιλογή. Δεν μπορώ να με φανταστώ να μεγαλώνω οπουδήποτε αλλού. Σίγουρα φταίνε και τα παιδικά βιώματα, αλλά δεν είναι μόνο αυτά. Η Καλλιθέα έχει ένα ρυθμό κι έναν τρόπο δικό της να σε «σκληραγωγεί» και να σε μεγαλώνει. Όσο κοντά κι όσο μακριά από το κέντρο χρειάζεται, με αρκετή ησυχία (στη δική μου γειτονιά τουλάχιστον) και ταυτόχρονα αρκετή φασαρία πιο δίπλα για να νιώθεις ζωντανός, με επιλογές σε μαγαζιά, με ωραία στέκια, με παγκάκια να αράξεις τα βράδια και με πολλές επιλογές για αθλήματα, για σπουδές, για μάθηση.
Τζανέτος Καβαλιώτης, 32
Η Καλλιθέα είναι ένα διαμάντι που ορθώνει ανάστημα μεταξύ του Πειραιά και της Αθήνας. Η ιστορία της είναι γραμμένη από τους πρόσφυγες και τους ήρωες της αντίστασης. Η Καλλιθέα είναι τα αρώματα της αγοράς, οι βόλτες από το ποτάμι μέχρι τον Νιάρχο, το παιχνίδι στις πλατείες και τα χαμόγελα στην παραλία. Μα πάνω από όλα, η Καλλιθέα είναι οι άνθρωποί της. Άνθρωποι του μόχθου, κουρασμένοι και χαμογελαστοί. Μαθητές και φοιτητές που κυνηγούν τα όνειρά τους στο Πάντειο, το Χαροκόπειο, τη Σιβιτανίδειο. Ο παλμός της πόλης χτυπά μέσα από όσα συχνά ξεχνάμε να εκτιμήσουμε στην καθημερινότητα μας!
Η Καλλιθέα έχει πάνω από 20.000 κατοίκους ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο, από τις μεγαλύτερες πυκνότητες στην Ελλάδα και διεθνώς.
Γεύσεις με ρίζες
Η Αγορά Ποντίων, η σκεπαστή…ένα σύνολο μικρών καταστημάτων που κρατάει μια ολόκληρη παράδοση ζωντανή και σε κίνηση. Ανάμεσα σε παστουρμάδες, αλλαντικά, σπιτικά ζυμαρικά και ιδιαίτερα προϊόντα, ακούς ακόμα τη γλώσσα και τις ιστορίες να κυκλοφορούν. Στήθηκε από πρόσφυγες που έφτασαν εδώ μετά το ’22 κι έφτιαξαν το δικό τους εμπορικό κέντρο, που μέχρι σήμερα συνεχίζει μέσα από τις επόμενες γενιές. Στο φασαριόζικο αυτό τετράγωνο κοντά στην πλατεία Δαβάκη θα βρεις από φρέσκα ψάρια μέχρι μέλια και άγρια χόρτα. Δεν είναι αξιοθέατο (αν και σίγουρα αξίζει να την επισκεφτείς) αλλά ένα ολοζώντανο κομμάτι της Καλλιθέας που γεμίζει με δικά της παιδιά.
Συγγρού, η ξενύχτισσα
Μεγάλη αρτηρία, εύκολη πρόσβαση, «ανωνυμία». Η λεωφόρος Συγγρού σχεδιάστηκε στα τέλη του 19ου αιώνα ως η σύνδεση Αθήνας–Φαλήρου, αλλά ο χαρακτήρας της χτίστηκε αργότερα, κυρίως μεταπολεμικά. Από τη δεκαετία του ’60 κι έπειτα, έγινε το «σύνορο» της νυχτερινής Αθήνας: ξενοδοχεία, καμπαρέ, στριπτιτζάδικα, χώροι που λειτουργούσαν έξω από τις συνηθισμένες κοινωνικές νόρμες. Σήμερα έχει αλλάξει πρόσωπο σε μεγάλο βαθμό, με ιδρύματα, ξενοδοχεία και επιχειρήσεις, αλλά τα ίχνη εκείνης της εποχής δεν έχουν σβήσει εντελώς. Πήγαινε το βράδυ και θα καταλάβεις…όλο και κάποια καντίνα θα σε συνεφέρει από το ξενύχτι σου και θα σου ψιθυρίσει τι είναι στ’ αλήθεια αυτή η λεωφόρος.
Ο απόντας ποταμός
Ο Ιλισός είναι εκεί, αλλά δεν είναι κιόλας. Χάθηκε κάτω από δρόμους και τσιμέντο, αφήνοντας πίσω του μια άδεια κοίτη και μια αίσθηση απουσίας. Ήταν ένας από τους τρεις μεγάλους ποταμούς της αρχαίας Αθήνας, μαζί με τον Κηφισό και τον Ηριδανό. Κάποτε περνούσε «φουσκωμένος» από περιοχές που σήμερα είναι πλήρως δομημένες, κι έφτανε μέχρι το Φάληρο. Από τη δεκαετία του ’50 και μετά καλύφθηκε σταδιακά – ένα παράδειγμα του πώς οι πόλεις «θάβουν» την φύση τους για να επεκταθούν. Παράλληλά του, βέβαια, «τρέχει» το μεγαλύτερο κομμάτι του ποδηλατόδρομου της πόλης, σε μια διαδρομή που για όσους την ξέρουν, δεν μπορούν να της αντισταθούν. Δέντρα, παρκάκια, ταβερνάκια και μια ησυχία που δεν βρίσκεις αλλού στην πολύβουη Καλλιθέα. Κάτι είναι κι αυτό…
Στην περίοδο της Ελληνικής Επανάστασης, στη σημερινή Καλλιθέα, στην περιοχή που λεγόταν «Ανάλατος» (από τον Άγιο Σώστη μέχρι τη σημερινή οδό Σπάρτης) δόθηκε η μάχη (22 Απριλίου 1827) κατά την οποία σκοτώθηκε ο Γεώργιος Καραϊσκάκης.
Η Καλλιθέα σε δύο πλατείες
Στην καρδιά της Καλλιθέας, οι πλατείες Δαβάκη και Κύπρου αποτελούν αναπόσπαστα κομμάτια της καθημερινότητας των κατοίκων. Η πλατεία Δαβάκη, με παρελθόν ως αμαξοστάσιο τραμ στη δεκαετία του ’30, κουβαλάει μια μεγάλη ιστορία αλλά ακόμα και σήμερα σφύζει από ζωή: παρέες, μαθητές, ηλικιωμένοι, όλοι περνάνε από εδώ, για τον έναν ή τον άλλο λόγο. Στο κέντρο της στέκει το Παμποντιακό Ηρώο, μνημείο αφιερωμένο στη Γενοκτονία των Ποντίων. Λίγο πιο πάνω, η πλατεία Κύπρου λειτουργεί σαν μια πιο χαλαρή συνέχεια — πιο ήσυχη, αλλά εξίσου ζωντανή, με το Μνημείο Πεσόντων, έργο του γλύπτη Νίκου Περαντινού. Μαζί, οι δύο πλατείες δείχνουν πώς πραγματικά ζει η Καλλιθέα. Αν θέλεις, άλλωστε, να καταλάβεις μια γειτονιά, ξεκινάς από τις πλατείες της.
«Μονομαχία στο Ελ Πάσο»
Το Δημοτικό Στάδιο Καλλιθέας «Γρηγόρης Λαμπράκης», ή αλλιώς… «Ελ Πάσο», δε μοιάζει με κανένα άλλο γήπεδο στην Αθήνα. Χτισμένο το 1970 πάνω σε παλιό λατομείο, με το χαρακτηριστικό βράχο να στέκει ακόμη στη βόρεια πλευρά, κουβαλάει μια σχεδόν κινηματογραφική αίσθηση. Το παρατσούκλι του δεν είναι τυχαίο – βγαλμένο από τα western της εποχής, μιας και όλα εκεί θύμιζαν σκηνικό ταινίας western. Πήρε το όνομά του από τον Γρηγόρη Λαμπράκη, σύμβολο ειρήνης και αγώνα, και μέχρι σήμερα αποτελεί την έδρα της Athens Kallithea FC. Μικρό tip: Αν βρεθείτε στην περιοχή, αξίζει να βολτάρετε και στο λόφο Σικελίας. Στον ευρύτερο χώρο του λόφου που τώρα μαζεύονται φίλαθλοι και παρέες νέων, κάποτε υπήρχαν τα Παλαιά Σφαγεία της Αμαλίας (1856). Μέχρι τότε τα ζώα σφάζονταν στα πεζοδρόμια, έξω απο τα κρεοπωλεία, πρακτική εντελώς ανθυγιεινή. Μια γειτονιά, πολλές στρώσεις ιστορίας.
Για μια βαθιά ανάσα
Με την ολοκλήρωσή του το 2017, παραδόθηκε στην Ελληνική Πολιτεία και από τότε… δεν κάθεται ήσυχο. Σχεδιασμένο από τον Renzo Piano, το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ) είναι από τα σπάνια σύγχρονα έργα που δεν τα χαζεύεις απλά, αλλά τα ζεις με όλες σου τις αισθήσεις. Ανοιχτό σε όλους, γεμάτο δράσεις, συναυλίες και μαθήματα, αθλητικές εκδηλώσεις και ατελείωτα σουλάτσα Καλλιθεωτών και μη. Στη θέση του παλιού ιπποδρόμου της Καλλιθέας, στέκεται σήμερα ένα καταπράσινο πάρκο 210.000 τ.μ., με τεχνητό λόφο (πόσο ανθισμένος και περιποιημένος πάντα!), κανάλι, διαδρομές για τρέξιμο και ποδήλατο, χώρους εστίασης και παιχνιδιού. Εδώ στεγάζονται φυσικά και οι νέες εγκαταστάσεις της Εθνικής Βιβλιοθήκης και της Εθνικής Λυρικής Σκηνής. Ένας ζωντανός χώρος που ανθίζει, κινείται, αναπνέει. Ένα σημείο συνάντησης που γεμίζει καθημερινά κι είναι πραγματική ανάσα για όσους το επισκέπτονται.
Η λεωφόρος Συγγρού σχεδιάστηκε το 19ο αιώνα για να ενώνει το κέντρο της Αθήνας με τη θάλασσα.
Η Α’ Εθνική του ρεμπέτικου
Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή εγκαταστάθηκαν στις Τζιτζιφιές περίπου 25.000 πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία και τον Πόντο. Η παρουσία τους έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη της περιοχής. Πέρα από τον Ιππόδρομο –που έδωσε δουλειά σε χιλιάδες οικογένειες– σιγά σιγά οι Τζιτζιφιές έγιναν γνωστές και ως κέντρο νυχτερινής διασκέδασης της πόλης. Τα μουσικά κέντρα ξεφύτρωναν το ένα μετά το άλλο (κι ας ήταν τα μισά κανονικές παράγκες) και δεν υπήρξε μεγάλος ρεμπέτης που να μην πέρασε, να μην έπαιξε, να μην άφησε κάτι από τον καημό του στα στέκια της περιοχής. Χιώτης, Μπέλλου, Περπινιάδης, Τσιτσάνης, Παπαϊωάννου, Μπιθικώτσης, Πόλυ Πάνου, Μαρινέλλα, Καζαντζίδης κ.ά.
Μνημείο Εθνικής Εαμικής Αντίστασης – Μπιζάνι
Στο Δήμο Καλλιθέας, στο ηρωικό κάστρο της οδού Μπιζανίου 5, λειτουργεί μόνιμη έκθεση αρχειακού υλικού, επιμελημένη από το Αρχείο Ιστορίας του Κ.Κ.Ε. Το διάτρητο από σφαίρες σπιτάκι στέκεται σήμερα στη θέση του, αποτελώντας μνημείο που θυμίζει την ανιδιοτελή προσφορά και το ολοκληρωτικό δόσιμο στον αγώνα των 10 ΕΠΟΝιτών-ΕΛΑΣιτών. Το πλούσιο αρχειακό υλικό αναδεικνύει τη συμμετοχή του λαού της Καλλιθέας στις μεγάλες στιγμές της σύγχρονης ιστορίας. Δίνει εφόδια και ερεθίσματα για τη διερεύνηση των κοινωνικών συνθηκών που γέννησαν το τεράστιο λαϊκό κίνημα σε συνθήκες ιμπεριαλιστικού πολέμου-ναζιστικής κατοχής. Συμβάλλει στην εξαγωγή συμπερασμάτων για το σήμερα και το αύριο της πάλης του λαού μας. Την ευθύνη για την διαχείριση και λειτουργία του μνημείου έχει η Πανελλήνια Ένωση Αγωνιστών Εθνικής Αντίστασης και Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας.
Τηλέφωνα επικοινωνίας για ξεναγήσεις: 6943151776 και 6989175712
«Είναι δε, της Παντείου»
Καλλιθέα χωρίς φοιτητές γίνεται; Δεν γίνεται. Πάντειος, Χαροκόπειο, Σιβιτανίδειος. Η Πάντειος (εγκαινιάστηκε το 1930) είναι ένα από τα παλαιότερα πανεπιστήμια κοινωνικών και πολιτικών επιστημών στην Ελλάδα και έχει βγάλει γενιές ολόκληρες δημοσιογράφων, πολιτικών και επιστημόνων. Το Χαροκόπειο ξεκίνησε ως σχολή οικιακής οικονομίας, αλλά πλέον λειτουργούν τμήματα Οικονομίας, Διατροφολογίας, Γεωγραφίας, Πληροφορικής κ.ά. Προπτυχιακά, μεταπτυχιακά, διδακτορικά καθώς αλλά και Προγράμματα Δια Βίου Μάθησης. Και η Σιβιτανίδειος, λίγο πιο πάνω, πίσω απ’ το σταθμό του ΗΣΑΠ, μια σχολή-θρύλος, που εκπαίδευσε τεχνίτες και μηχανικούς. Το αποτέλεσμα; Μια Καλλιθέα ζωντανή… Μια Καλλιθέα τόσο της θεωρίας, όσο και της πράξης.
Ο ιππόδρομος της Καλλιθέας θα λειτουργήσει από τον Απρίλιο του 1925. Το 2003 αποφασίζεται να μεταφερθεί στο Μαρκόπουλο, ενόψει Ολυμπιακών Αγώνων.
Καλλιθέα: Μια πόλη να ζεις και όχι απλά να κατοικείς
Ανάμεσα στο κέντρο της Αθήνας και τη θάλασσα, είναι μια περιοχή που δε μένει ποτέ στάσιμη. Είναι η Καλλιθέα, μια πόλη σε διαρκή κίνηση, με ένταση και μια ενέργεια που δύσκολα περιγράφεται, αλλά γίνεται αμέσως αισθητή σε όποιον τη ζει. Η ταυτότητά της χτίστηκε πάνω σε διαδοχικά κύματα ιστορίας. Από τα πρώτα οργανωμένα βήματα στα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι το καθοριστικό 1922, όταν περίπου 25.000 πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία και τον Πόντο αναδιαμόρφωσαν τον χαρακτήρα της. Η Καλλιθέα έγινε τόπος επανεκκίνησης και δημιουργίας, ενώ στην Κατοχή βρέθηκε στην πρώτη γραμμή της Αντίστασης, αφήνοντας ισχυρό αποτύπωμα που παραμένει ορατό μέχρι σήμερα. Δικαιωματικά αποτελεί ένα από τα πιο ζωντανά και δυναμικά κομμάτια της σύγχρονης μητροπολιτικής Αθήνας.
Με άμεση πρόσβαση, ισχυρή τοπική αγορά και μια καθημερινότητα που ισορροπεί ανάμεσα στο παλιό και το νέο, με μικρές οικογενειακές επιχειρήσεις να συνυπάρχουν δίπλα σε σύγχρονα καταστήματα και χώρους εστίασης που κρατούν τον παλμό της πόλης. Ταυτόχρονα, λειτουργεί ως πυρήνας γνώσης και πολιτισμού, με το Πάντειο και το Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, πολιτιστικούς χώρους και δράσεις που ενισχύουν την εξωστρέφεια. Σε κοντινή απόσταση, το Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος ενδυναμώνει ακόμη περισσότερο τον χαρακτήρα της ευρύτερης περιοχής. Στις γειτονιές της Καλλιθέας, η αλλαγή είναι ήδη ορατή, με εκτεταμένες αναπλάσεις και στοχευμένες παρεμβάσεις να δίνουν νέα πνοή. Ο σύγχρονος φωτισμός, οι φροντισμένες «πράσινες» γωνιές και ο εκσυγχρονισμός των υποδομών δεν αναβαθμίζουν μόνο την εικόνα, αλλά βελτιώνουν ουσιαστικά την καθημερινότητα των κατοίκων.
Η Καλλιθέα εξελίσσεται με σχέδιο και συνέπεια. Μια πόλη με αντοχή, χαρακτήρα και προοπτική, μια πόλη να ζεις και όχι απλά να κατοικείς!
Από το Δήμο Καλλιθέας
Και την τραγούδησαν πολλοί…
«Καλλιθιώτισσα με χάρη στο λαιμό σου μ’ έχεις πάρει
Καλλιθιώτισσα τσακίστρα και μεγάλη ξεμυαλίστρα»
2. Στου Χαροκόπου και στην Καλλιθέα | Στίχοι: Πυθαγόρας, Μουσική: Βασίλης Βασιλειάδης
«Στου Χαροκόπου και στην Καλλιθέα
μου είπανε πως τα ’πινες εχθές,
ψηλό μελαχρινό είχες παρέα,
κι εγώ σε γύρευα στις Τζιτζιφιές»
3. Κ-13 | Στίχοι – Μουσική: Φοίβος Δεληβοριάς
«Κι η Καλλιθέα ανθίζει απ’ τη Θησέως ως τη Συγγρού
Τα οχήματα ακινητούν στους δρόμους
Στην παραλία παίζουν το top twenty του θεού
Και τα γιαπιά αψηφούν τους οικοδόμους
Κι όλα μαζί σηκώνονται και φεύγουνε γι’ αλλού
Αφήνοντας για πόλη μιαν αλάνα
Να στήσω με σεντόνια το προσχέδιο ενός γιαλού
Να σε ξαπλώσω εκεί λευκή και λάγνα»
4. Παράθυρα που κούρασε η θέα | Στίχοι: Μιχάλης Γκανάς, Μουσική: Λαυρέντης Μαχαιρίτσας
«Παράθυρα που κούρασε η θέα
και δεν μπορούν ν’ αλλάξουν περιβάλλον,
στη Νίκαια, στο Μετς, στην Καλλιθέα,
παράθυρα που κούρασε η θέα»
5. Αναστενάζει η Αθήνα κι ο Πειραιάς | Στίχοι – Μουσική: Χρήστος Κολοκοτρώνης
«Μπουρνάζι και Πετράλωνα,
μαζί κι η Καλλιθέα,
του μόχθου γίναν συντροφιά,
του στεναγμού παρέα»
Η Συνοικία Χαροκόπου. Καταστήματα, σουλάτσα και ματιές, νέοι και νέες. Η οδός Χαροκόπου, από τη Δημοσθένους ως τη Χαροκόπειο σχολή, ήταν κάποτε ένα άτυπο «νυφοπάζαρο».
Ιστορία και τέχνη σε ένα σπίτι
Η Δημοτική Πινακοθήκη Καλλιθέας στεγάζεται στο πατρικό σπίτι της ζωγράφου Σοφίας Λασκαρίδου, ένα διώροφο νεοκλασικό κτίριο, σε σχέδιο του Ερνστ Τσίλλερ, που ήταν ένα από τα πρώτα σπίτια της Καλλιθέας. Μετά από χρόνια εγκατάλειψης, διασώθηκε και μετατράπηκε στην Πινακοθήκη, όπως την ξέρουμε σήμερα. Στο εσωτερικό της φιλοξενείται η μόνιμη συλλογή με έργα, σχέδια και προσωπικά αντικείμενα της Λασκαρίδου, αποκαλύπτοντας όχι μόνο την καλλιτεχνική της πορεία αλλά και την καθημερινότητά της. Η ίδια υπήρξε η πρώτη γυναίκα που εισήχθη στη Σχολή Καλών Τεχνών, ανοίγοντας δρόμους για τις επόμενες γενιές. Παράλληλα, η Πινακοθήκη λειτουργεί ως ενεργός πολιτιστικός πυρήνας: περιοδικές εκθέσεις, εκπαιδευτικά προγράμματα για μαθητές και εκδηλώσεις στον κήπο κρατούν τον χώρο ζωντανό και ανοιχτό στην κοινωνία.
Λασκαρίδου 120, Καλλιθέα | Τ. 210 95 37 314
ΑΝΙΜΑ – Σύλλογος Προστασίας Άγριας Ζωής
Η ΑΝΙΜΑ – Σύλλογος Προστασίας Άγριας Ζωής, ιδρύθηκε το 2005 από ανθρώπους με βαθιά εμπειρία στην περίθαλψη άγριων ζώων, μαζί με κτηνιάτρους, βιολόγους και άλλους ειδικούς. Σε μια χώρα όπου δεν υπάρχει κρατικός φορέας για αυτό το έργο, καλύπτει μια κρίσιμη ανάγκη: τη φροντίδα και επιστροφή της άγριας ζωής στο φυσικό της περιβάλλον. Κάθε χρόνο περιθάλπει πάνω από 7.000 ζώα, πολλά από αυτά σπάνια ή απειλούμενα.
Διαθέτει αδειοδοτημένο Κέντρο Περίθαλψης στον Δήμο Σαρωνικού και Σταθμό Α’ Βοηθειών στην Καλλιθέα, με πλήρως εξοπλισμένο ιατρείο και εξειδικευμένο προσωπικό. Η επανένταξη των ζώων γίνεται μεθοδικά, συχνά σε συνεργασία με φορείς όπως η Αλκυόνη και το Αττικό Ζωολογικό Πάρκο.
Παράλληλα, η ΑΝΙΜΑ πραγματοποιεί διασώσεις σε όλη την Ελλάδα, επεμβαίνοντας σε τραυματισμούς, εγκλωβισμούς ή φυσικές καταστροφές, ενώ ενημερώνει και εκπαιδεύει πολίτες και φορείς. Η ΑΝΙΜΑ είναι ένας πολύτιμος μηχανισμός προστασίας της άγριας ζωής.
Μενελάου 134, Καλλιθέα 17676 | Τ. 210 95 10 075 | [email protected]
Σύλλογος Αντιμετώπισης Τοξικοεξάρτησης
Ο Σύλλογος Αντιμετώπισης της Τοξικοεξάρτησης (Σ.Α.Τ.) ιδρύθηκε το 1985 από γονείς εξαρτημένων ατόμων και αποτελεί τον αρχαιότερο αναγνωρισμένο σύλλογο οικογένειας στη χώρα. Από τότε μέχρι σήμερα έχει στηρίξει ψυχολογικά εκατοντάδες οικογένειες, συμβάλλοντας ουσιαστικά στον αγώνα για απεξάρτηση και θεραπεία.
Από το 2007 συνεργάζεται αποκλειστικά με το Πρόγραμμα Απεξάρτησης «ΘΗΣΕΑΣ» του Δήμου Καλλιθέας, προσφέροντας ένα ασφαλές, ανθρώπινο περιβάλλον για οικογένειες και σημαντικούς άλλους των εξαρτημένων. Το διοικητικό του συμβούλιο αποτελείται από γονείς που έχουν περάσει οι ίδιοι από αυτή τη διαδρομή, κάτι που δίνει ιδιαίτερο βάρος και κατανόηση στη στήριξη που προσφέρει.
Ο Σ.Α.Τ. ενημερώνει, συμβουλεύει και κινητοποιεί, δουλεύοντας σε μικρές εβδομαδιαίες ομάδες με στόχο την ενεργοποίηση του οικογενειακού περιβάλλοντος. Σε συνεργασία με εξειδικευμένη επιστημονική ομάδα, ενισχύει την απόφαση για θεραπεία και επανένταξη.
Ρήγα Φεραίου 73, Καλλιθέα | Τ. 210 64 40 641, για πληροφορίες ή ραντεβού | [email protected]
Σύμφωνα με αρχαιολογικά ευρήματα, η περιοχή της Καλλιθέας δείχνει πως κατοικούνταν ήδη από τον 4ο αιώνα π.Χ.
