Σε μια εποχή όπου η οθόνη μονοπωλεί την καθημερινότητα των παιδιών, το περιοδικό «Περιπέτεια» επιστρέφει για να θυμίσει τη μαγεία της ανάγνωσης και της φαντασίας. Με αφορμή την κυκλοφορία του 4ου τεύχους με τίτλο «Σαν παραμύθι», συνομιλούμε με τη Ράνια Παπαδοπούλου για τον ρόλο του έντυπου λόγου στη σύγχρονη παιδική ζωή, τη δύναμη των ιστοριών που ισορροπούν ανάμεσα στο όνειρο και την αλήθεια, αλλά και για το πώς η γνώση μπορεί να γίνει ένα συναρπαστικό ταξίδι. Μια κουβέντα για την παιδική ματιά, την ειλικρίνεια, τη δημιουργικότητα και την περιπέτεια που κρύβεται… σε κάθε μέρα.
Γιατί ένα παιδί να διαβάσει περιοδικό; Σήμερα που όλα είναι στο κινητό και στο YouTube, τι είναι αυτό που θα κάνει ένα παιδί να ενθουσιαστεί κρατώντας την Περιπέτεια στα χέρια του;
Στην εποχή της «ψηφιακής επανάστασης», όπου η τεχνητή νοημοσύνη κυριαρχεί, τα έντυπα αφήνουν πάντοτε χώρο για φαντασία. Αν και το κινητό και η οθόνη είναι χρήσιμα στην καθημερινότητάς μας, στην περίπτωση ενός μικρού παιδιού η χρήση τους πιστεύω ότι πρέπει να είναι περιορισμένη. Η οθόνη σε εγκλωβίζει σε μία εικόνα, στερώντας σου τη δυνατότητα να σκεφτείς, να δημιουργήσεις. Ένα παιδί έχει περισσότερη ανάγκη για παιχνίδι με τους φίλους του, να συναναστραφεί παιδιά της ηλικίας του και να χτίσει τη δική του προσωπικότητα.
Αντιθέτως, ένα περιοδικό το οποίο κρατάς στα χέρια σου και η ίδια η ανάγνωση, γεννούν νέες εικόνες. Πόσες φορές έχουμε διαβάσει ένα κείμενο και έχουμε αναρωτηθεί «Και μετά τι έγινε;». Αυτός, ο ενθουσιασμός για τη συνέχεια είναι το βασικό μας μέλημα στην Περιπέτεια, από το πρώτο τεύχος που κυκλοφορήσαμε μέχρι και σήμερα. Η «Περιπέτεια» είναι ένας «καμβάς» που μπορεί να σου δώσει τον χώρο για να φανταστείς και να δημιουργήσεις τη δική σου ιστορία.
Τα παιδιά αγαπούν τα παραμύθια, αλλά αγαπούν και την αλήθεια. Πώς διαλέγεις τη θεματολογία ώστε να μοιάζει με παραμύθι αλλά να είναι πέρα για πέρα αληθινή;
Το παραμύθι είναι ένας τρόπος αφήγησης που αγαπούν μικροί και μεγάλοι. Ωστόσο, η Περιπέτεια έρχεται να ενώσει την απόσταση μεταξύ παραμυθιού και αλήθειας. Μιλά με απόλυτη ειλικρίνεια στα παιδιά, όπως ήθελα κι εγώ να μου μιλούν ως παιδί. Η καινοτομία της είναι ότι αντιμετωπίζει τα παιδιά ως μικρούς ενήλικες. Έχω παρατηρήσει ότι τα μικρά παιδιά κατανοούν πολύ περισσότερα απ’ όσα αντιλαμβανόμαστε. Αν και ορισμένες φορές δεν εκφράζουν τους προβληματισμούς του λεκτικά, αυτό φαίνεται από τη συμπεριφορά τους. Για να επανέλθω στην ερώτησή σου, συνήθως, πριν επιλέξουμε τη θεματολογία του κάθε τεύχους, με τους συνεργάτες μου κάνουμε μία έρευνα για γεγονότα, πρόσωπα και ιστορίες, που από τη μία θα δώσουν το έναυσμα για μία περιπέτεια στη γνώση και από την άλλη θα εμπνεύσουν τους ίδιους τους αναγνώστες μας για το αύριο, ανοίγοντάς τους ένα παράθυρο στον κόσμο, που ξεπερνά όσα μαθαίνουμε στο σχολείο. Όχι με διδακτικό τρόπο και κουνώντας το δάχτυλο, αλλά όπως μιλάμε σε έναν φίλο μας «Είδες που κυκλοφόρησε το τάδε βιβλίο;» ή «Βγήκε αυτή η νέα σειρά. Το ήξερες;».
Τι σημαίνει τελικά «Περιπέτεια»; Πρέπει να πάμε μακριά για να ζήσουμε μια περιπέτεια ή μπορεί να συμβεί και στη γειτονιά μας; Τι μήνυμα θέλεις να δώσετε στα παιδιά για την καθημερινότητά τους;
Η ίδια η ζωή είναι μία περιπέτεια, με τις χαρές, τις λύπες, τις νίκες, τις ήττες, αλλά και τις προκλήσεις που καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε. Είναι μέρος της καθημερινότητάς μας. Μπορεί να συμβεί οπουδήποτε. Δεν έχει χώρο, χρόνο ή πρόσωπο. Το μήνυμα που θα ήθελα να δώσουμε στα παιδιά είναι ότι κάθε μέρα είναι ξεχωριστή και με τος φως της αυγής ξεκινά μία νέα ημέρα, ακόμα και μετά τις φουρτούνες.
Πώς διαλέγεις το εικαστικό περιβάλλον κάθε χρόνο;
Με φαντασία, έμπνευση και άπειρο ψάξιμο. Αυτό έχει να κάνει με τη θεματολογία αλλά και το περιεχόμενο του κάθε κειμένου. Κάθε φορά προσπαθούμε να πλαισιώσουμε τα κείμενά μας με μεράκι και αγάπη. Πολλές φορές το ίδιο το κείμενο μπορεί να μας υποδείξει ποια κατεύθυνση να ακολουθήσουμε.
Είναι η Περιπέτεια ένα περιοδικό που το προσέχουμε σαν «ιερό» βιβλίο ή θέλεις τα παιδιά να ζωγραφίζουν, να σημειώνουν και να το τσαλακώνουν παίζοντας;
Δεν υπάρχουν «ιερά» βιβλία στη λογοτεχνία και τη δημοσιογραφία. Και σίγουρα αυτό δε θα μπορούσα να το πω η ίδια. Αν και από πολύ μικρή ηλικία μέχρι και σήμερα που εκπονώ διδακτορική διατριβή ντύνω τα βιβλία μου, κάτι για το οποίο με κοροϊδεύουν οι φίλοι, όλα τους είναι γεμάτα σημειώσεις. Οπότε στην ερώτησή σου, αυτό που θα έλεγα είναι ότι πιο πολύ με ενδιαφέρει οι αναγνώστες να αγαπήσουν το περιοδικό μας. Άλλωστε, το ίδιο το παιχνίδι είναι μέρος της ζωής.
Υπάρχουν πράγματα που είναι «δύσκολα» για τα παιδιά; Πώς τους εξηγείτε πράγματα που ίσως τα στεναχωρήσουν ή τα μπερδέψουν;
Όπως αναφέραμε νωρίτερα, τα παιδιά αγαπούν την ειλικρίνεια. Τα κείμενά μας είναι γραμμένα με τέτοιο τρόπο, ούτως ώστε να είναι κατανοητά ακόμα και από το πιο μικρό παιδί.
Κάποτε, όταν ήμουν η ίδια παιδί δημοτικού παρακολουθούσα μία παιδική σειρά που βασιζόταν στην ιστορία της πριγκίπισσας Σίσσυ. Όταν ανακάλυψα ότι πρόκειται για υπαρκτό πρόσωπο, αναζήτησα πληροφορίες στην εγκυκλοπαίδεια. Ήθελα να μάθω τι έγινε μετά το «έζησαν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα». Ο βιβλιοπώλης της γειτονιάς μου, δε μου έδωσε ποτέ το βιβλίο της βιογραφίας της, γιατί ήμουν «παιδί». Από την άλλη γεννήθηκα και μεγάλωσα στην Καισαριανή. Η πόλη μου μπορεί να είναι μικρή, αλλά η ιστορία της είναι μεγάλη, από όποια περίοδο κι αν ξεκινήσεις, είτε μιλήσουμε για την προσφυγιά είτε για την Κατοχή, το Σκοπευτήριο, την Εθνική Αντίσταση, τα Δεκεμβριανά, τον Εμφύλιο. Είχα την τύχη να γνωρίσω ανθρώπους που έπαιξαν σημαντικό ρόλο στα γεγονότα. Πώς μπορείς να κρύψεις από ένα παιδί την έννοια του πολέμου; Θυμηθείτε το πρώτο μας τεύχος. Το εξώφυλλό του κόσμησε η ζωγραφιά της τότε 13χρονης Έβελιν, η οποία ζωγράφισε τον αετό του πολέμου σε αντιπαραβολή με το περιστέρι της ειρήνης.
Σίγουρα, τα παιδιά πρέπει να έχουν μία προστασία, όμως δεν είναι ψαράκια μέσα στη γυάλα. Όπως και να τους μιλήσεις δεν πρόκειται να αλλάξουν τα ιστορικά γεγονότα. Συνεπώς, τους μιλάς με ειλικρίνεια, τα αντιμετωπίζεις με ωριμότητα και ίσως σε κάποιες περιπτώσεις να χρειαστεί να τους μιλήσεις χρησιμοποιώντας την τεχνική του παραμυθιού. Δεν είμαι σίγουρη όμως, ότι η «ωραιοποίηση» θα τα ικανοποιήσει.
Όταν ένας γονιός διαβάζει το περιοδικό μαζί με το παιδί του, τι συζητήσεις θα ήθελες να ξεκινάνε μεταξύ τους;
Αυτό είναι κάτι πολύ προσωπικό για τον καθένα. Οπότε, ό,τι και να πουν θα είναι κάτι εξίσου δημιουργικό.
Αν η Περιπέτεια ήταν ένας άνθρωπος ή ένας χαρακτήρας, ποιος και πώς θα ήταν;
Η Περιπέτεια αν ήταν άνθρωπος, θα μπορούσε να είναι ένα παιδί που μετρά τα άστρα σε οποιαδήποτε γωνιά της γης, ταξιδεύοντας με το νου και τη φαντασία του. Ένα παιδί στην Παλαιστίνη που ονειρεύεται να λήξει ο πόλεμος, ένα παιδί στην Αθήνα που ζει σε ειρηνικό κλίμα, ακόμα και σαν έναν αστροναύτη της NASA. Ή και ένα μεγάλο παιδί από 6 έως 114 ετών. Επί της ουσίας η Περιπέτεια δεν έχει συγκεκριμένο πρόσωπο. Είμαστε εμείς σε όλες τις εκφάνσεις της ζωής μας. Είναι ένα παιδί σαν όλα τα παιδιά της γης.
Τι θα κερδίσει ένα παιδί όταν το τελειώσει; Αφού κλείσει το περιοδικό και το αφήσει στο τραπέζι, τι θα θέλατε να έχει μείνει στο μυαλό του και στην καρδιά του;
Αυτό που θα κερδίσει ένα παιδί διαβάζοντας το περιοδικό μας είναι γνώσεις, ιδέες και ελπίζω ένα χαμόγελο ικανοποίησης. Η Περιπέτεια γράφεται με μεράκι από μεγάλα παιδιά για τα μικρότερα. Γιατί όλοι μας κρύβουμε μέσα μας ένα παιδί. Και κάπως έτσι ένα νέο ταξίδι ξεκινά. Σας προσκαλούμε να γίνετε κι εσείς μέρος αυτού του ταξιδιού.
Πληροφορίες – παραγγελίες τευχών:
www.peripeteiamag.gr – e-mail: [email protected]
Περιοδικό «Περιπέτεια»
Πολιτιστική περιοδική έκδοση
για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών
ISSN: 2945-0071
Βρείτε την Περιπέτεια στα social media:
facebook @peripeteiamag
Instagram @peripeteiamag
Email: [email protected]
Το νέο τεύχος της Περιπέτειας, το τέταρτο κατά σειρά με υπότιτλο «Σαν παραμύθι», είναι αφιερωμένο στην τέχνη του παραμυθιού. Μαγικός βοηθός στο παραμύθι της ζωής είναι η δύναμη της ψυχής του κάθε ανθρώπου, που φτάνει μέχρι τον ουρανό και ξεπερνά το άπειρο.
Στο 4ο τεύχος της Περιπέτειας, ο Ευγένιος Τριβιζάς μοιράζεται μαζί μας τις περιπέτειές του όταν ήταν παιδί σε μία συνέντευξη εφ’ όλης της ύλης στη Ράνια Παπαδοπούλου. Ο Βαγγέλης Ηλιόπουλος γράφει για την Πηνελόπη Δέλτα τη γιαγιά της παιδικής λογοτεχνίας, η Τόνια Βουρδουμπά μας μιλά για τη ζωή και το έργο του Μενέλαου Λουντέμη, ο Δημήτρης Τσιώνος «ταξιδεύει» με τον Ιούλιο Βερν, η Λέλα Βόρρη «εξιχνιάζει» το αίνιγμα της τελευταίας πτήσης της Αμέλια Έρχαρτ.
Ο Αλέξης Γούδας «πετάει» στα σύννεφα με τον Διονύση Σαββόπουλο. Ο δικηγόρος Πέτρος Καρεκλάς και η νοσηλεύτρια Βασιλική Μπαλάφα μάς μιλούν για την ιστορία τους και τα επαγγέλματά τους. Η Άντα Κουγιά μας ξεναγεί στο Μουσείο Κέρινων Ομοιωμάτων Παύλου Βρέλλη στα Ιωάννινα. Η βιβλιοθηκονόμος Όλγα Παρασκευά μας παρουσιάζει τα εκπαιδευτικά προγράμματα για παιδιά στη βιβλιοθήκη της ΕΣΗΕΑ.
Η Ράνια Θεοδωρακοπούλου συνομιλεί με την παραολυμπιονίκη Αλεξάνδρα Σταματοπούλου, που έκανε το «χρυσό» να λάμπει από τον βυθό της πισίνας. Ο αναπληρωτής υπουργός Μεταφορών Κωνσταντίνος Κυρανάκης εξηγεί σε μικρούς και μεγάλους τη σημασία της οδικής ασφάλειας και η Media Educator Βασιλική Νίκα μέσω της στήλης «Digital Life», αναλύει πώς μπορούμε να αναγνωρίσουμε και να αντιμετωπίσουμε μία παγίδα phishing. Εν τω μεταξύ, η Δήμητρα Ιωαννίδη μάς μαθαίνει μαζί με τον Κωστάκη Μελισσάκη για την ανακύκλωση και την προστασία του περιβάλλοντος, ο Μάριος Οικονόμου εξηγεί γιατί βλέπουμε όνειρα στον ύπνο μας και η Βασιλική Γώγου γιατί υπάρχουν παραμύθια.
Παράλληλα, σούπερ ήρωες αναδύονται από τις σελίδες του περιοδικού, καθώς ο Τάσος Μπάλκος αποκαλύπτει τις θρησκείες των σούπερ ηρώων, ο Γιώργος Φραγκούλης μας μυεί στα στοιχεία της φύσης και το Avatar, η Μανταλένα-Μαρία Διαμαντή μέσα από τον Άρχοντα των δαχτυλιδιών παρουσιάζει τη φαντασία ως όπλο του καλού και τι μας μαθαίνει ο Τόλκιν για το θάρρος και τη φιλία και η Αναστασία Ντεϊρμεντζιάν γράφει έναν ύμνο στο σπανάκι με τη φωνή του Ποπάυ.
Διαβάστε αυτά και άλλα πολλά στο νέο τεύχος της Περιπέτειας που κυκλοφορεί…
Η «Περιπέτεια», το πρώτο πολιτιστικό περιοδικό για παιδιά ηλικίας 6-14 ετών, που απευθύνεται στα παιδιά με ωριμότητα, κυκλοφορεί από τη Blue Rosebud Productions ΑΜΚΕ με την αιγίδα και την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και την αιγίδα και τη συνεργασία του Ελληνικoύ Τμήματος της ΙΒΒΥ – Κύκλου του Ελληνικού Παιδικού Βιβλίου, σωματείο πολιτιστικό εθελοντικό μη κερδοσκοπικό.
