Είδα για πρώτη φορά αυτό το εμβληματικό έργο, συγγενικό με τους “Νταντάδες” του Γιώργου Σκούρτη, στο θρυλικό υπόγειο του Θεάτρου Τέχνης σε σκηνοθεσία του ίδιου του Καρόλου Κουν το 1978. Δεν θα ξεχάσω ποτέ εκείνη την ποιητική αλλά και αληθοφανώς ρεαλιστική παράσταση.
Σε αυτή την σύγχρονη παράσταση του Θεάτρου Πρόβα με υπερτονισμένο το γκροτέσκο στοιχείο και κάποια σοφά υπολογισμένη δόση σουρεαλιστικής υπερβολής, απολαύσαμε οκτώ εκπληκτικούς ηθοποιούς σε ένα γνήσια λαϊκό θέαμα με άμεση απήχηση στο πλατύ κοινό.
Τα βασικά ιστορικά και κοινωνικοπολιτικά στοιχεία του έργου, παρ’ όλο που είναι πλέον παρωχημένα, λειτούργησαν με συγκεκριμένο διδακτικό τρόπο δικαιώνοντας το εκπαιδευτικό λειτούργημα του θεάτρου ως ανοικτό σχολείο.
Το γέλιο αβίαστο άνθισε στα χείλη των θεατών αβίαστο παραπέμποντας ευθέως στους “νούτικους” ηθοποιούς της αθηναϊκής επιθεώρησης και τους εμβληματικούς θεατρίνους του ασπρόμαυρου κινηματογράφου.
Συστήνω αυτή την παράσταση ανεπιφύλακτα.
Μετά Λόγου γνώσεως,
Δρ Κωνσταντίνος Μπούρας
https://konstantinosbouras.gr
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΠΕΡΙΟΔΕΙΑΣ
Τα τέσσερα πόδια του τραπεζιού
του Ιάκωβου Καμπανέλλη
Μία σπαρταριστή αποκαλυπτική σάτιρα
Στο Μουσείο Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών που είναι γνωστό ως «Οικία Κλεάνθους» ή «Παληό Πανεπιστήμιο» κάτω από τον ίσκιο της Ακρόπολης
Για περιορισμένο αριθμό παραστάσεων !
Έναρξη παραστάσεων
Τρίτη 28 Ιουνίου 2022 – Ώρα 21:00
Το Θέατρο Πρόβα συμμετέχει στον εορτασμό του έτους Καμπανέλλη, 100 χρόνια από τη γέννηση του, με το έργο «Τα τέσσερα πόδια του τραπεζιού». Η παράσταση μετά την επιτυχία που γνώρισε στο Θέατρο Πρόβα, από την Τρίτη 28 Ιουνίου 2022 και για περιορισμένο αριθμό παραστάσεων θα παρουσιαστεί στο Παληό Πανεπιστήμιο στην Πλάκα στις 28 -29 -30 Ιουνίου || 17 -18 – 19 – 20 Ιουλίου || 29-30-31 Aυγούστου || 01 Σεπτεμβρίου, 25 Ιουλίου στις Παλιές Φυλακές Ωρωπού, 13 Σεπτεμβρίου στο Αίθριο του Δημαρχείου Κηφισιάς και 15 Σεπτεμβρίου στον Χώρο Πολιτισμού και Νεολαίας στην Καλλιθέα.
Περίληψη του έργου
«Τα τέσσερα πόδια του τραπεζιού» είναι ο αντίποδας του κόσμου της «Αυλής των θαυμάτων». Το έργο γράφτηκε από τον Ιάκωβο Καμπανέλλη το 1978 και παρουσιάστηκε από το θέατρο Τέχνης. Η ιστορία του έργου είναι πολύ απλή. Τα επτά αδέλφια, γυναίκες και άντρες, κληρονόμοι μιας μεγάλης βιομηχανικής επιχείρησης, κάτω από την τυραννική αθανασία ενός επτάψυχου πατέρα που μολονότι είναι σε μόνιμη αφασία διατηρεί το 51% των μετοχών του. Τα αδέρφια τσακώνονται μεταξύ τους γιατί όλα θέλουν να ηγηθούν και να αναλάβουν τη διεύθυνση της εταιρείας. Οι ανελέητες ραδιουργίες και οι λυσσαλέοι καυγάδες που γίνονται συνέχεια ανάμεσά τους οδηγούν στην αλληλοεξόντωση τους. Τελικά διαπιστώνουν ότι κυνηγούν και επενδύουν σε ένα μέλλον που δεν το ορίζουν. Μέσα όμως από τις διάφορες κωμικοτραγικές καταστάσεις που ζουν αποφασίζουν να συμφιλιωθούν και να μονοιάσουν και να συνεχίζουν να έχουν ακόμα το μπαμπά τους.
Στους πρωταγωνιστικούς ρόλους θα δούμε ως Αλίκη την Μαίρη Ραζή και ώς Κώστα τον Σωτήρη Τσόγκα. Μαζί τους συμπρωταγωνιστούν ώς Τώνη ο Κώστας Δαρλάσης, Μαίρη η Κοραλία Τσόγκα, Θεία η Ελευθερία Ρήγου, Μάνος ο Αντώνης Ζιώγας, Ειρήνη η Άννα Πορφύρη και Γιώργος ο Υάκινθος Μάινας. Απολαυστικές ερμηνείες στο διαχρονικό και άκρως επίκαιρο έργο του Ιάκωβου Καμπανέλλη.
Την σκηνοθεσία και τους φωτισμούς υπογράφει ο Παντελής Παπαδόπουλος, την σκηνογραφία και την ενδυματολογία επιμελείται η Λαμπρινή Καρδαρά και την πρωτότυπη μουσική συνθέτει ο Διονύσης Τσακνής.
Λίγα λόγια για την επιλογή του έργου
Το θέατρο «Πρόβα» έχει στο ενεργητικό του μακροχρόνια πορεία παρουσίασης ελληνικών θεατρικών έργων .
Φέτος, ανεβάζουμε τη νέα μας παραγωγή : «Τα τέσσερα πόδια του τραπεζιού», ένα από τα πιο σημαντικά έργα της ελληνικής μεταπολιτευτικής περιόδου. Πρόκειται για το έργο που φέρει την υπογραφή του πατριάρχη του ελληνικού θεάτρου, Ιάκωβου Καμπανέλλη. Το έργο, με αφορμή τη διαμάχη για την κληρονομιά μιας μεγάλης βιομηχανικής επιχείρησης, καταγράφει με συγκλονιστικό αλλά και διαχρονικό τρόπο, την απληστία των ανθρώπων και την ακόρεστη δίψα τους για εξουσία και πλούτο. Το έργο γράφτηκε το 1978 αλλά μοιάζει σαν να γράφτηκε σήμερα. Αυτό είναι το μέγα επίτευγμα του Καμπανέλλη, ο οποίος στέκεται στην κορυφή της νεότερης ιστορίας του θεάτρου. Δεν είναι τυχαίο που οι σύγχρονοι του συγγραφείς, αλλά και οι νεότεροι τον αποκαλούν γενάρχη του ελληνικού θεάτρου.
Μαίρη Ραζή – Σωτήρης Τσόγκας
Το θέατρο Πρόβα επιχορηγήθηκε από το Υπουργείο Πολιτισμού για το έργο «Τα τέσσερα πόδια του τραπεζιού» του Ιάκωβου Καμπανέλλη.
Συντελεστές:
Σκηνοθεσία-Φωτισμοί: ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ
Εισηγητής Δραματολογίας: ΚΩΣΤΑΣ ΓΕΩΡΓΟΥΣΟΠΟΥΛΟΣ
Σκηνογραφία-Ενδυματολογία: ΛΑΜΠΡΙΝΗ ΚΑΡΔΑΡΑ
Μουσική: ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΤΣΑΚΝΗΣ
Σχεδιασμός Φωτισμών: ΥΑΚΙΝΘΟΣ ΜΑΙΝΑΣ
Βοηθός σκηνοθέτη: ΤΑΣΟΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ
Φωτογράφος παράστασης ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΑΝΗΓΥΡΟΠΟΥΛΟΣ
Βοηθός Φωτογράφου ΣΕΜΙΝΑ ΠΑΝΗΓΥΡΟΠΟΥΛΟΥ
Αφίσα – Εξώφυλλο Προγράμματος ΒΑΣΙΛΗΣ ΚΟΥΚΜΗΣΗΣ
Ηλεκτρολόγος ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ
Διαχείριση Social Media ΤΖΕΝΗ ΜΑΥΡΙΚΑΚΗ
Γραφίστρια ΡΟΖΑ ΠΑΠΠΟΥΤΣΑΚΗ
Τυπογραφείο ANGELAKIS DIGITAL
Κατασκευή Σκηνικού ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΚΑΤΕΡΕΛΟΣ
Κουστούμια ΒΕΣΤΙΑΡΙΟ ΘΕΑΤΡΟΥ ΠΡΟΒΑ
Παραδοσιακές Στολές ΒΕΣΤΙΑΡΙΟ ΣΥΡΟΓΙΑΝΝΗ
Διανομή:
Αλίκη: ΜΑΙΡΗ ΡΑΖΗ
Κώστας: ΣΩΤΗΡΗΣ ΤΣΟΓΚΑΣ
Τώνης: ΚΩΣΤΑΣ ΔΑΡΛΑΣΗΣ
Μαίρη: ΚΟΡΑΛΙΑ ΤΣΟΓΚΑ
Θεία: ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΡΗΓΟΥ
Μάνος: ΑΝΤΩΝΗΣ ΖΙΩΓΑΣ
Ειρήνη: ΑΝΝΑ ΠΟΡΦΥΡΗ
Γιώργος: ΥΑΚΙΝΘΟΣ ΜΑΙΝΑΣ
Υπεύθυνη παραστάσεων: Φένια Γεωργακοπούλου και Μαίρη Ραζή 6932212376
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ
Μουσείο Ιστορίας
Πανεπιστημίου Αθηνών (Οικία Κλεάνθους» ή «Παληό Πανεπιστήμιο»)
Θόλου 5, Πλάκα – 10556 Αθήνα – Τηλ.: 210 3689500 – 10- e-mail: [email protected] -web address: www.historymuseum.uoa.gr:
Facebook: https://www.facebook.com/The-Athens-University-History-Museum-145859308784783/
Τηλέφωνο κρατήσεων: 210-8818326
Πρεμιέρα: Τρίτη 28 Ιουνίου 2022 – Ώρα 21:00
Παραστάσεις: 28 -29 -30 Ιουνίου || 17 -18 – 19 – 20 Ιουλίου || 29-30-31 Aυγούστου ||
01 Σεπτεμβρίου
Ώρα έναρξης παραστάσεων: 21:00
Διάρκεια Παράστασης : 85’ λεπτά χωρίς διάλειμμα
Τιμές εισιτηρίων: 15€ γενική είσοδος, 12€ για ανέργους, ηλικιωμένους, φοιτητές
Κρατήσεις εισιτηρίων:
Τηλέφωνο κρατήσεων: 210-8818326
Προπώληση εισιτηρίων: https://www.viva.gr/tickets/theater/tour/ta-tessera-podia-tou-trapeziou/
www.ticketmaster.gr
Ε-mail: [email protected] – [email protected]
Web address: http://prova.gr/
Facebook: https://www.facebook.com/prova.theater
Σημείωμα του Σωτήρη Τσόγκα
«Τα τέσσερα πόδια του τραπεζιού» είναι ένα από τα σημαντικότερα έργα του Ιάκωβου Καμπανέλλη, και από τα πλέον διακεκριμένα της νεοελληνικής δραματουργίας. Το έργο αυτό αποκλείει από τον δραματουργικό του πυρήνα έντονα ηθογραφικά στοιχεία, για αυτό και παραμένει -43 χρόνια μετά τη γραφή του- επίκαιρο. Διαπραγματεύεται την ακόρεστη και θηριώδη δίψα του ανθρώπου για εξουσία, δύναμη, πλούτο, έλεγχο και εκμετάλλευση. Θέμα δηλαδή υπερ-τοπικό και υπέρ-χρονικό και με αυτή την έννοια, κλασσικό. Ο συγγραφέας κατέρχεται στα άδυτα μιας μεγαλοαστικής οικογένειας και φέρνει στο φως, άλλοτε με κυνικό ρεαλισμό, άλλοτε με επιτηδευμένο μελοδραματισμό και άλλοτε με παρωδιακές εξάρσεις, τον ανελέητο πόλεμο μεταξύ των μελών της, για το ποιος θα κληρονομήσει τα σκήπτρα μιας μεγάλης βιομηχανικής επιχείρησης. Το έργο «Τα τέσσερα πόδια του τραπεζιού»παρουσιάζει με μοναδικό τρόπο, το πώς μεταβάλλονται, αλλοιώνονται και εξαγριώνονται οι δεσμοί αίματος στο κυνήγι της εξουσίας και του πλούτου, μεταμορφώνοντας μία οικογένεια σε αρένα «ζωώδους» και «αιματηρής» μάχης μέχρις εσχάτων. Μία μικρογραφία δηλαδή της σύγχρονης κοινωνίας.
Σημείωμα του σκηνοθέτη Παντελή Παπαδόπουλου
Ο Ιάκωβος Καμπανέλλης δεν έγραψε μόνο υπέροχα θεατρικά έργα, έδωσε στα έργα του και υπέροχους τίτλους ευφυείς, ποιητικούς. Στα τέσσερα πόδια του τραπεζιού ο τίτλος εμπεριέχει το περιεχόμενο και την ουσία του έργου, μία καταπληκτική μεταφορά! Τα τέσσερα πόδια ενός τραπεζιού δεν μπορούν να σταθούν όρθια, αυτόνομα, χωρίς το καπάκι του τραπεζιού, χωρίς την τάβλα θα πέσουν. Στο έργο αυτό ο Καμπανέλλης φεύγει από τη λαϊκή συνοικία, από την αυλή των θαυμάτων και μπαίνει στο αστικό σαλόνι, όπου ζει κινείται και δρα μία επιχειρηματική οικογένεια. Αντιθέσεις, ανταγωνισμοί, συνωμοσίες, πάθη και μίση χαρακτηρίζουν την συνύπαρξη τους. Μέσα σ’ αυτό το κλίμα τα αδέρφια συντηρούν με κάθε τρόπο τον ημιθανή πατέρα τους στη ζωή. Γιατί χωρίς αυτόν θα πέσουν. Ο πατέρας τους κρατά όρθιους, ενωμένους. Είναι η τάβλα του τραπεζιού. Ο Ιάκωβος Καμπανέλλης είναι ένας ανατόμος της ελληνικής κοινωνίας, σφράγισε με το έργο του το δεύτερο μισό του 20ου αιώνα. Στα τέσσερα πόδια κάνει τομή στη γέννηση της Ελληνικής αστικής τάξης, στη δημιουργία του καπιταλισμού στην Ελλάδα. Με χιούμορ που καίει και με διάθεση σατιρική, με έντονες συγκρούσεις στηλιτεύει νοοτροπίες και συμπεριφορές. Μία κοινωνική, οικογενειακή κωμωδία. Μάλλον ένα έργο κωμικοτραγικό. Στόχος μία ευφροσύνη παράσταση με σκέψη και ουσία. Χαίρομαι που συνεργάζομαι και πάλι με το θέατρο Πρόβα, την Μαίρη Ραζή και το Σωτήρη Τσόγκα που ξέρουν να δημιουργούν ένα περιβάλλον ανθρώπινο, φιλικό και δημιουργικό. Τους ευχαριστώ.
Σημείωμα του Κώστα Γεωργουσόπουλου
Ο Καμπανέλλης δεν έχει επώνυμους δασκάλους δεν ανήκει σε καμία σχολή. Δεν μαθήτευσε συστηματικά στη θεατρική πιάτσα, ήρθε στο θέατρο επιφορτισμένος με την τραυματική εμπειρία του Μαουτχάουζεν και θυμωμένος γιατί ο άνθρωπος που έχει το προνόμιο να εκλεγεί το χαρίεν συνήθως κατέφυγε στο χαώδες. Ο Καμπανέλλης έμαθε θέατρο ως μαγεμένος θεατής στους σκοτεινούς εξώστες του Εθνικού Θεάτρου και στα τρίζοντα καθίσματα του Θεάτρου Τέχνης. Είναι ευτυχώς ένας ιδιοφυής αυτοδίδακτος. Αλλά και ένας συλλέκτης σπάνιων χειροποίητων αισθημάτων θεατρικής καταγωγής. Όλο το έργο του Καμπανέλλη είναι οι απεγνωσμένες προσπάθειες του ανθρώπου της γενιάς του να κατοικήσουν το μεταβαλλόμενο ραγδαία χώρο τους. Αρχοντικά που καταρρέουν, αυλές που γκρεμίζονται, εστίες ή οικογενειακά τραπέζια που ακυρώνονται ως αμπάριζες ζωής, απονευρωμένες απόπειρες επιστροφής στα πάτρια, τραυματικές μνήμες ζωής καθημαγμένες από τις προδοσίες και μέσα σ΄ αυτό το αλλοπρόσαλλο άνευ αρχών δούναι και λαβείν παγιδευμένος ο Έλληνας του Καμπανέλλη, ονειροπόλος και χωμάτινος, γενναιόδωρος και μίζερος μαζί, προδομένος και ποταπός, προδότης, προσηνής και ανοίκειος, ανοιχτός σφιχτός σε επιθυμίες, λάγνος και ηθικολόγος, αλήτης, φυγάς και σπιτόγατος, κοπανατζής και κλεπταποδόχος, βασανιστής και αιώνιο θύμα, νοσταλγός των μεγάλων οριζόντων και καρπαζοεισπράκτορας της δεκάρας, αυτός ο μέγας, ο μικρός Έλληνας που με το ένα χέρι ανακατεύει το βόθρο και με το άλλο θωπεύει το γαλαξία.
Ο Καμπανέλλης από το 1957 που τον καθιέρωσε ο Κουν έως σήμερα, άνοιξε με τον ευλογημένο εμπειρισμό του τον δρόμο της μεταπολεμικής μας δραματουργίας και τον έστρωσε με προδιαγραφές λεωφόρου.
Σ’ αυτόν τον δρόμο σήμερα οδοιπορούν αξιόλογοι Έλληνες συγγραφείς. Το παρήγορο είναι πως σ’ αυτήν την οδοιπορία πρωτοπορεί ακμαίος, σύγχρονος, έκπληκτος πάντα, συχνά θυμωμένος και πάντα ως την απελπισία αισιόδοξος. Ο Καμπανέλλης έγινε με το έργο του ένας από τους κρίκους που αποτελούν την πολιτιστική πνευματική άλυσο της ελληνικής συνέχειας ήθους και διάνοιας. Αντιπροσωπεύει αυθεντικά αυτό που έλεγε ο Σεφέρης πως «σ’ αυτόν τον τόπο όλοι μας είμαστε τραγικά αυτοδίδακτοι»! Στο «Τέσσερα πόδια του τραπεζιού» είδε την αδηφάγο νέα γενιά των εχόντων να περιφέρεται σαν τα κοράκια πάνω από το πτώμα του παλιού αυτοδημιούργητου μεγαλοαστού παλαιάς κοπής.
Είναι παρήγορο που ύστερα από την «Φλαντρώ» του Χόρν, την «Δράκαινα» του Μπόγρη, το «Μία νύχτα μία ζωή» του Σπύρου Μελά, τους «Παλαιστές» του Στρατή Καρρά, η Μαίρη Ραζή και ο Σωτήρης Τσόγκας μας πλουτίζουν με ένα ακόμη διαμάντι της ελληνικής δραματουργίας μας. Είναι κέρδος για το Θέατρο μας αλλά και για την εμπειρία των ηθοποιών μας να αναδεικνύουν κείμενα που είναι χαρισματικά, δηλαδή από την κούνια τους πλασμένα για να ζήσουν και να ανασαίνουν στη σκηνή.
